Een beetje geschiedenis over Delhaize in Amerika:
Het internationale parcours van Delhaize De Leeuw wordt vaak als een succes story beschouwd, ook al zijn niet alle operaties goed afgelopen. De groep was in 2003 nummer 27 op de wereldranglijst van de voedingsdistributie, bezit meer dan 2500 verkooppunten op drie continenten en boekt 83% van zijn verkoop buiten België. Het is de tweede meest geïnternationaliseerde groep van de sector, net na het Nederlandse Ahold.
In 1973, terwijl de wet op de handelsvestigingen in de maak is en de spectaculaire groei die het bedrijf van 1965 tot 1972 in België kende begint te verzwakken, beslist Delhaize De Leeuw om naar het buitenland te kijken. Eerst gaat het op zoek in de landen van West-Europa, maar ook daar duiken reglementeringen op en is de concurrentie al fel. Toch sticht Delhaize De Leeuw in 1976 samen met de Duitse keten Cornelius Stussgen en het Franse Carrefour een gemeenschappelijk filiaal, Interkaufpark GMBH, voor de uitbating van hypermarkten in Duitsland. Na de opening van de eerste winkel blijken de resultaten ontgoochelend en in 1979 verkoopt Delhaize zijn participatie aan de Duitse keten Massa.
Bij gebrek aan mogelijkheden in de buurlanden zal Delhaize zich vooral in het begin op de Verenigde Staten richten, het land waar zijn topmanagers hun inspiratie zochten voor ze in 1957 de eerste Belgische supermarkt openden. Na een uitvoerige marktstudie worden twee potentiële investeringszones geïdentificeerd: het zuidoosten (de 'Sunbelt') en het noordwesten (ten noorden van Silicon Valley). Uiteindelijk kiest men voor het zuidoosten, vanwege zijn gunstige demografische groei, zijn gematigde concurrentie en de vrij beperkte aanwezigheid van vakbonden. In 1974 neemt Delhaize De Leeuw een minderheidsparticipatie in een keten van negentien supermarkten in North-Carolina, de vennootschap Food Town Stores.
In november 1976 investeert het opnieuw en verhoogt het zijn participatie naar 51%. Food Town Stores wordt Food Lion en het dagelijkse beleid wordt aan de Amerikaanse directie toevertrouwd. Op basis van deze lokale keten zal het Belgische bedrijf zijn activiteiten uitbreiden in South-Carolina, Virginia en Tennessee, onder meer door de overname in 1985 van de supermarktketen Giant Food Markets, die 23 buurtwinkels (Jiffy Stores) en 25 Giant Supermarkets exploiteert, maar ook in Maryland, Florida, Delaware, Kentucky, West-Virginia, Pennsylvania en Texas. Food Lion groeit van 22 verkooppunten in 1974 naar 226 in 1983, 1096 in 1993 en 1185 in 2002.
In 1980 neemt Delhaize via zijn in 1979 gestichte holding Delhaize De Leeuw America alle aandelen over van Alterman Food in Atlanta en Georgia, dat 93 supermarkten van de ketens Food Giant en Big Apple uitbaat. Net als bij Food Lion wordt het dagelijkse beheer toevertrouwd aan de leden van de familie Alterman. Maar Alterman Food kent niet het succes van Food Lion. De resultaten vallen tegen, als gevolg van een sterke lokale concurrentie, minder goede vestigingslocaties, zware financiële lasten vanwege de hoge rentevoeten, en geschillen tussen de Amerikaanse managers en de Belgische directie.
In 1981 komen er ingrijpende herstructureringen (verandering management, winkelsluitingen, vervanging van de naam Alterman Food door Food Giant, …). In 1983 wordt een akkoord gesloten met een nieuwe lokale partner, de groothandel Super Valu Stores, om verscheidene grootschalige voedingswinkels van de keten Cub Foods te exploiteren in de streek van Atlanta en de resultaten van Food Giant te verbeteren. Ondanks alle inspanningen blijft Food Giant verlieslatend en wordt het uiteindelijk in 1986 aan Super Valu Stores verkocht, terwijl de divisie Club Foods overgaat naar een nieuw bedrijf, Super Discount Markets, waarvan Delhaize De Leeuw America 80% van het kapitaal controleert en Super Valu Stores het restant.
Globaal beschouwd zijn de activiteiten van Delhaize in de Verenigde Staten succesvol, dankzij het welslagen van Food Lion en ondanks de mislukking van Food Giant. Maar in het midden van de jaren ’80 begint de leiding van de groep weer naar Europa te kijken, omdat ze niet te sterk afhankelijk wil zijn van een land en een munt. (…)
In het begin van de jaren 1990 blijft Food Lion zich in de Verenigde Staten ontwikkelen door winkels over te nemen, te verplaatsen of te openen. In 1992 wordt het echter uit onverwachte hoek aangevallen: de televisieketen ABC zendt een reportage uit waarin de hygiëne en de arbeidsomstandigheden in de winkels onder vuur worden genomen. Ondanks inspanningen om de aanklachten in het openbaar te weerleggen, blijven de consumenten weg uit de winkels. Food Lion moet 84 verkooppunten sluiten in de staten Texas, Florida en Oklahoma. In 1997 trekt het zich zelfs volledig uit Texas terug, met de sluiting van een distributiecentrum en 61 winkels.
Delhaize gaat echter op andere fronten in het offensief en neemt in 1996 100 supermarkten in Florida over van Kash n’ Karry. De winkels, die in tegenstelling met wat hun naam zou doen vermoeden, supermarkten zijn, worden een onderdeel van Food Lion maar behouden hun eigen merknaam. In 1999 zet het bedrijf zijn expansie verder door 28 winkels van Farmer Jack over te nemen van A&P, een filiaal van het Duitse Tengelmann, en slaagt het vooral in een grootschalige operatie door de 152 winkels over te kopen van een rivaliserende keten, Hannaford Bors Co, die in acht staten aanwezig is en de merken Hannaford, Shop and Save en Food & Drug exploiteert.
Deze erg dure operatie wordt gerechtvaardigd door de noodzaak voor een groep als Delhaize om het probleem van de kritieke omvang op te lossen in de Verenigde Staten, in een omgeving die steeds competitiever en meer gecontroleerd is. Na deze overname gaat Food Lion van de negende naar de zesde plaats in het klassement van de supermarkten in de Verenigde Staten, na Kroger, Albertson’s, Safeway Inc, Ahold USA en Wal-Mart, dat met zijn agressieve expansie de druk op de sector vergroot. Enkele weken later verandert Food Lion zijn naam in Delhaize America, dat de koepelmaatschappij wordt voor de winkelketens en naar de beurs van New York trekt.
Toch is niet alles rozengeur en maneschijn, want in 2001 sluit de groep Delhaize 19 Cub Foods winkels in Atlanta en zet een punt achter zijn divisie Super Discount Markets, de 'afstammeling' van Food Giant. In 2003 neemt de groep in Georgia en Florida 43 Harveys supermarkten over. Na deze massale golf van overnames is Delhaize America één van de belangrijkste supermarktketens van de Verenigde Staten, met meer dan 1400 winkels in 16 staten.
Bron: Distributie in België, 30 jaar omwentelingen | Nicolas Coupain (e.a.)
