Info

• Titel: Securitas Belgica : de rijkswacht is overbodig

• Auteur: Hugo Coveliers

• ISBN: 9789052400198

• Bindwijze: Paperback

• Aantal Pagina's: 139

• Jaar: 1989

In dit boek worden door Hugo Coveliers vragen gesteld als: Wat is politie? Wat verwacht de gemeenschap van de gebruikers van het wettelijk geweld? Kan onze maatschappij een antwoord geven op het probleem van de georganiseerde misdaad? Is de corruptie binnen de politiediensten een louter persoonlijk verschijnsel of maakt het deel uit van een groter geheel?

Dit boek is een poging tot vraagstelling en een aanzet tot een antwoord.

“In België opereren misdaadsyndicaten”

"Al op de eerste bladzijde van het Oude Testament worden we geconfronteerd met criminaliteit", zegt Hugo Coveliers. "Eva pleegt een diefstal - zij jat een appel - en Adam maakt zich schuldig aan heling - hij bijt erin. Criminaliteit heeft altijd bestaan, en zal ook nooit verdwijnen…”

Hondervijfennegentig bladzijden aan een stuk neemt Coveliers - 42 jaar, VU-Kamerlid, lid van de Commissie Justitie en secretaris van de parlementaire onderzoekscommissie naar het banditisme - de criminaliteit en werking en organisatie van de politiediensten in België onder de loupe. De titel van het boek, dat op 1 september verschijnt: Securitas Belgica-De Rijkswacht is overbodig".

De politie moet beschouwd worden als een onderdeel van het gehele stelsel van formele, sociale controle. met als doel te waken over de rechtstaat, het cultuurpatrimonium, en de veiligheid in het algemeen, schrijft Coveliers. Door de fundamentele vrijheid van het individu zijn misdrijven mogelijk. Enerzijds vraagt de samenleving bescherming door de politiediensten tégen deze misdrijven, anderzijds moet de samenleving ook tegen deze diensten beschermd worden. Omdat de politiediensten het monopolie bezitten van legaal geweld, kan immers afbreuk worden gedaan aan bepaalde wettelijke en grondwettelijke vrijheden.

De ideale politie bestaat niet, en de ideale maatschappij evenmin. Daarom is er een compromis nodig tussen een aantal waarden.

Overlapping

Coveliers constateert, dat in België heel wat politiediensten bestaan. Praktisch kunnen ze niet gecoördineerd worden zoals het moet, met als gevolg dat ze allemaal op hetzelfde terrein bezig zijn. Ze kosten bovendien een bom geld. Coveliers stelt een "traumatische evolutie" vast: na iedere "schokkende gebeurtenis" heeft men in ons land een nieuwe politiedienst opgericht.

De bevoegdheden, die aan deze nieuwe korpsen werden opgedragen, heeft men echter nooit weggenomen bij de reeds bestaande... Dan volgt de opsomming van de politiediensten in ons land: de Rijkswacht, 589 zelfstandige korpsen van de Gemeentepolitie, 22 zelfstandige brigades van de Gerechtelijke Politie, de 23e Brigade van de Gerechtelijke Politie, 60 ministeriële diensten met politiebevoegdheid, 25 instellingen en commissies voor bestuur, coördinatie of studie, de Staatsveiligheid, de Militaire Veiligheid, plus nog een aantal politiediensten met beperkte bevoegdheid, zoals de Zeevaartpolitie, de Luchtvaartpolitie, de Spoorwegpolitie, het Hoog Comité van Toezicht ...

Misdaadsyndicaten

Coveliers bespreekt verder de georganiseerde misdaad: de misdaadsyndicaten in Amerika en Europa, en ook in België. Hij analyseert de misdrijven, die onder de noemer "groepscriminaliteit" (banditisme) kunnen worden geplaatst, en deze, die tot de georganiseerde misdaad behoren. De georganiseerde misdaad vertoont haar eigen, specifieke kenmerken, aldus Coveliers.

Misdaadsyndicaten zijn sterk hiërarchisch gestructureerd, en zij kopen onveranderd politici, magistraten en politiemensen om. Deze corruptie is nodig én om de misdaden zelf te kunnen uitvoeren, én om het misdaadgeld wit te wassen.

Dan komt Coveliers bij de Bende van Nijvel. Kunnen de misdaden van de Bende bij banditisme, of bij georganiseerde misdaad worden geklasseerd? Een nauwkeurige analyse van de moordaanslagen doet Coveliers finaal besluiten, dat het om georganiseerde misdaad gaat.

De schrijver vindt het hoogst merkwaardig, dat niet alle magistraten aanvaarden dat de georganiseerde misdaad in België bestaat, en stelt zich, bijna als bijkomend "bewijs uit het ongerijmde" de vraag: waarom zou de georganiseerde misdaad niet in België bestaan, als ze opduikt in alle andere Europese landen?

Miljarden

Bij het bespreken van de verschillende politiediensten, concludeert Coveliers dat de Gerechtelijke Politie mits de nodige aanpassingen best als basis zou kunnen worden gebruikt voor een technische en tactische recherche. Over de Rijkswacht kan hij niet veel positiefs melden: een militaire structuur - een leger - is niet geschikt om een samenleving te beschermen, omdat deze samenleving zelf niet militair gestructureerd is, stelt hij, en voegt eraan toe dat dit korps beter zou worden omgevormd tot een "gewone" niet-militaire politiedienst.

Tot slot stelt hij vast dat België jaarlijks 50 miljard frank besteedt aan zijn politiediensten, maar dat de ophelderingsgraad voor misdaden in ons land zeer klein is. Voor zwaar banditisme is die zelfs zo goed als onbestaande, aldus Coveliers.

Bron: Gazet van Antwerpen | 22 Augustus 1989