In een rond 1990 door de toenmalige substituut Godbille gemaakte analyse van de toestand in het Brussel van de jaren tachtig werd een zeer schokkend beeld opgehangen van de situatie in onze hoofdstad. Het was de tijd van de Bende van Nijvel, Westland New Post, de CCC, de bende rond Patrick Haemers en Philippe Lacroix, het wisselkantoor Kirschen & Co en Hilaire Beelen, baron Benoît de Bonvoisin, de drugszaakjes van rijkswachtcommandant François, ... Moord, afpersing, geweld, drugshandel, grootschalige fraude, ontvoeringen en bankovervallen: alles leek wel mogelijk in het Brussel van de jaren tachtig.

Ook de wapenhandel kwam in het vizier van Godbille, met daarbij al vanaf 1984 herhaalde malen ook de figuur van Jacques Monsieur. Het zou echter nog achttien jaar, tot eind 2002, duren voor Jacques Monsieur voor die feiten ook effectief werd veroordeeld. Met diezelfde Godbille als aanklager voor het openbaar ministerie. Het proces werd echter achter gesloten deuren gevoerd en eindigde in mineur met een voorwaardelijke straf voor toch zware feiten. Opvallend was dat ook geen enkele van zijn kompanen zich die dag met hem moest verantwoorden. Het toont de feitelijke straffeloosheid aan waarvan velen toen in Brussel genoten.

Bron: Handelaar des Doods | Willy Van Damme

Op 1 juli 1978 studeerde Monsieur als doctor in de rechten af aan de ULB en vervoegde, zoals dat in zijn milieu toen hoorde, het reserveofficierenkorps van het leger. Hij liep school in Stockem bij Aarlen bij de Jagers te Paard, de verkennerseenheid van het Belgisch leger. Hij raakte er benoemd tot pelotonscommandant en luitenant van de pantsers van de verkenners. Als reserveofficier bood hij zich nadien voor zover geweten nog amper aan voor verdere cursussen en oefeningen.

Dat hoefde ook niet, want bijna onmiddellijk na zijn legerdienst ging hij aan de slag bij de Amerikaanse wapenproducent CIC International Ltd., met hoofdzetel in New York. Vermoedelijk in die capaciteit ging hij ook werken als informant voor de Belgische veiligheidsdienst, ADIV. Die willen uiteraard weten wie er allemaal vanuit België of elders wapens verkoopt aan het buitenland. En dan is een informant in het milieu van wapenhandelaars als een Jacques Monsieur altijd welkom.

Voor een wapenhandelaar is het bovendien altijd zeer interessant om goede contacten te onderhouden met een organisatie als de militaire veiligheidsdienst. Het geeft hem een extra veiligheid en het maakt zijn werk dus makkelijker, stabieler. Je hoeft je geen zorgen te maken over een magistraat of politieman die plots je illegale handeltje wil onderzoeken of opdoeken.

(...) "CIC was een bedrijf dat heel goede contacten onderhield met de CIA", oppert Claudine Fraiture van North Atlantic Consult. CIC is een in 1930 in het Chinese Shanghai opgerichte en van origine Britse firma die in textiel handelde. Ze verhuisde nadien naar de VS en vormde zich om tot een volwaardige wapenproducent. Het bedrijf maakt of verkoopt zowat alles wat een leger nodig heeft, van munitie en elektronica over nachtkijkers en panstervoertuigen tot helikopters en oorlogsschepen.

Monsieur ging echter al eerder, nog tijdens zijn rechtenstudies aan de ULB, in zaken. "Zijn eerste zakelijke avontuur was in de textielhandel, met de verkoop van jeans van Pierre Salik. Hij kende de man van bij zijn vader, en in 1977, toen hij aan de ULB nog rechten studeerde, begon hij met een fabrieksverkoop in Brukom, vlakbij het kruispunt van de Bergensesteenweg aan de Pijnbroekstraat in Sint-Pieters-Leeuw. Als startkapitaal gebruikte hij trouwens het geld dat hij had verdiend met de verkoop van de ouderlijke woning aan de Stationsstraat", zegt Francis Uylenbroeck.

Textiel en wapenhandel lijken voor een buitenstaander twee totaal verschillende sectoren, maar in het Brussel van 1980 waren beiden heel nauw verweven. Wie in textiel deed, handelde soms ook in wapens. Waarbij de goede contacten met iemand als Pierre Salik, toen een man op de top van zijn macht en een nauwe vriend van Israël, zorgden voor verdere cruciale introducties in beide milieus. Een milieu waar men in het publiek soms sprak over het verkopen van naaimachines terwijl men feitelijk wapens bedoelde. Met Amerikaanse en Israëlische spionnen die ongehinderd in Brussel konden opereren en er ook een grote rol speelden.

Eigen bedenking: het toeval wil dat de Bende van Nijvel ook interesse had in beide sectoren (wapens en textiel). Wapens door bv. hun overval in Waver en textiel door hun overval in Temse.

Begin 1980 begon het echte leven voor de duidelijk zeer ambitieuze Jacques Monsieur. Zijn goede contacten met mensen als Pierre Salik en enkele veiligheidsdiensten zouden hem geen windeieren leggen. Hij groeide in de jaren nadien snel uit tot de grootste illegale wapenhandelaar en spion die dit land ooit had. Zijn uitstekende verkoopskwaliteiten kwamen hem hier goed van pas.

Eigen bedenking: Met zo'n netwerk en als de grootste illegale wapenhandelaar in België, lijkt het bijna onmogelijk dat hij geen idee zou hebben wie er bv. achter de overval in Waver zit. Het kan ook niet anders dan dat hij in contact stond met Dekaise. Die op dat moment tot de top in België behoorde.

Bron: Handelaar des Doods | Willy Van Damme

Francis Uylenbroeck: "Na zijn legerdienst kwam Jacques Monsieur in contact met Sylvain Tack, een man uit de streek die fortuin had gemaakt met de verkoop van zijn Suzy Wafels. Hij was nadien begonnen met de piratenzender Radio Mi Amigo (*), die vanuit het Spaanse Plata d'Aro uitzond. Wat in het begin een al even groot succes was als zijn wafelhandel. Sylvain Tack had Jacques graag als zakenpartner gehad. Ik heb Jacques dat toen sterk afgeraden, want ik had al geruchten opgevangen over zijn drugshandel. En hij volgde mijn raad op. Wat later is Tack daar dan inderdaad ook voor opgepakt."

Dankzij contacten met figuren als vader en zoon Nejman, Pierre Salik en Jean-François Lasnosky, wapenproducent CIC en de geheime diensten was Jacques Monsieur in 1980 natuurlijk bijna onmiddellijk gelanceerd als de nieuwe ster van de illegale Belgische wapenhandel. Zijn ster bleef nadien maar rijzen. Discreet natuurlijk, want buiten die contacten kende amper iemand hem. Hij was steeds de discretie zelf.

Bron: Handelaar des doods | Willy Van Damme

(*) Noot: deze radiozender heeft toevallig (?) dezelfde naam als een lokale radiozender in Aalst. Naar deze Aalsterse zender belde de Bende van Nijvel vlak voor hun raid op het Delhaize-warenhuis van Aalst.