De man aan de autokeuring reed met een voertuig met handelaarsplaten. Dat zou er op kunnen wijzen dat hij dit moest doen omdat hij in een garage werkte.

Volledig akkoord. Er zijn een aantal zaken die bij mij een paar alarmbellen laten afgaan. Maar het feit dat de man nooit de media heeft opgezocht of een account heeft aangemaakt op één van de fora, spreekt in zijn voordeel. We weten niet veel over de man of zijn getuigenis, maar we kunnen wel - op basis van wat we nu weten - een lijst maken met de sterke en zwakke / verdachte punten van zijn getuigenis.

Sterke punten

• Hij ging niet naar de politie met een verdachte, maar met een gebeurtenis.

• Hij deed verslag van een eigen waarneming.

• Zijn beschrijving was voldoende gedetailleerd om een nieuwe robotfoto op te stellen.

• Hij had de bestuurder gedurende een relatief lange confrontatie kunnen observeren.

• Hij zag dezelfde persoon volgens eigen zeggen later nog een tweede keer in Lobbes.

• Hij zocht geen publiciteit en lijkt geen persoonlijk voordeel te hebben nagestreefd.

Hij verklaarde in essentie: “Ik ben in oktober 1983 bedreigd door de bestuurder van een zwarte Golf.” Dat is een concrete gebeurtenis die hij zelf heeft meegemaakt. Pas daarna proberen de onderzoekers uit te maken wie die bestuurder was. Dat is veel sterker dan een getuige die twintig jaar later zegt: "Ik weet wie de Reus was."

Een ander opvallend element dat in het voordeel van de getuige spreekt, is de aard van zijn verklaring. Hij beperkt zich grotendeels tot concrete observaties die hij zelf zegt te hebben gedaan, zoals de recent zwart herspoten Golf, de verwijderde achterbank en het agressieve gedrag van de bestuurder.

Dat zijn relatief banale, technische details die niet onmiddellijk spectaculair of belastend zijn, maar wel controleerbaar zijn of aansluiten bij andere vastgestelde feiten. Hij beweert bijvoorbeeld niet dat hij de daders kende of dat hij wist dat het om de Bende van Nijvel ging. Zijn verklaring vertrekt in de eerste plaats vanuit wat hij meent zelf te hebben gezien, en pas in tweede instantie uit de mogelijke betekenis van die waarnemingen. Dat onderscheid verhoogt de geloofwaardigheid van zijn getuigenis.

Zwakke punten

• De getuigenis kwam pas negentien jaar na de feiten. Dat is heel lang.

• Het blijft onzeker hoe accuraat een gezichtsherkenning na zo’n lange periode nog is.

• Er zijn - voor zover we weten - geen andere getuigen van de gebeurtenissen aan de visvijver of aan de autoinspectie in Lobbes.

• De waarneming van een gewonde man in de Golf is een interessant detail, maar wordt door geen andere bron bevestigd.

• De getuige verklaarde dat achter in de VW Golf een gewonde man lag. Het is echter de vraag waarop hij die conclusie baseerde. Uit zijn eigen waarneming blijkt vooral dat hij een man zag liggen. Dat die persoon gewond was, blijft een interpretatie die achteraf moeilijk kan worden geverifieerd.

• De getuige meldde zich pas negentien jaar na de feiten. In die periode was al veel informatie over het dossier publiek geworden, waaronder de gestolen en zwart herspoten Golf, verschillende robotfoto’s en talrijke reconstructies van de feiten. Daardoor is het moeilijk te achterhalen welke elementen uitsluitend op zijn eigen herinnering berusten en welke mogelijk zijn beïnvloed door informatie die hij in de loop der jaren via de media heeft vernomen.

Daar staat tegenover dat sommige elementen uit zijn verklaring - zoals de verwijderde achterbank, de agressieve confrontatie en de tweede ontmoeting aan de autokeuring van Lobbes - niet tot de algemeen bekende kern van het Bende van Nijvel-dossier behoorden. Juist die minder voor de hand liggende details verdienen daarom bijzondere aandacht.